. Lus nan clach - Scottish Natural Heritage
skip to main content

Lusan nan clach / Stoneworts

Buinidh lusan nan clach do bhuidheann de lýonanaich uaine ris an canar charophytes. Ged as e lýonanaich a tha annta, tha an structar aca gu math ioma-fhillte, agus bidh daoine tric a' smaoineachadh gum buin iad dha na 'lusan as Óirde' mar a chanar riutha: tha iad coltach ri luibhean uisge ceart no fi¨ 's ri earball-eich. Tha feart iongantach aig cuid de charophytes agus 's e sin meud gach cealla fa leth, a bhios uaireannan suas ri 15 ceudameatair (6 ˛irlich) a dh'dhaid.

Carson a tha iad cudromach?

Tha 33 gnŔ de lus nan clach aithnichte san RA, ach tha iad uabhasach mothachail do thruailleadh, agus, mar sin, tha iad a-nis gu math tearc, agus nam measg tha iomadh gnŔ a tha mar uallach s˛nraichte oirnn ann an Alba. Tha lochan meirealach, agus tha m˛ran dhiubh sin air cladaichean Alba, gu h-Óraidh anns na h-Eileanan Siar, nan Órainn sh˛nraichte do lusan nan clach. Airson lusan nan clach a dhýon ceart, feumaidh sinn a bhith cinnteach nach eil an t-uisge sa bheil iad a' fÓs air a thruailleadh. Agus tha sin na naidheachd mhath do dhaoine agus do lusan nan clach.

CÓit am bi iad a' fÓs?

Bidh lusan nan clach a' fÓs ann am fýor-uisge soilleir, agus cuideachd, ann an uisge meirealach ann an lochan air a' chladach. An sin 's iad uaireannan na lusan as cumanta a tha ann. Faodaidh fi¨ 's lochan a rinn daoine a bhith nan deagh Órainnean. Bidh gnŔ na loch ann an uisge meirealach, ach nach eil cho saillte ris an t-sÓl (mar as trice le ýre salainn eadar 1% agus 3%, an taca ri 3.5% no 35 pÓirt gach mile sa mhuir). 'S e fear dhe na gnŔathan as dualaiche, ach as tearca, lus chlach earball an t-sionnaich no Lamprothamnium papulosum a gheibhear ann an lochan ann Uibhist a Tuath agus ann an Uibhist a Deas. Tha lus chlach nead an e˛in no Tolypella nidifica agus an lus chlach Baltaig Chara baltica a' fÓs sna h-aon she˛rsaichean lochan ann an Sealtainn agus sna h-Eileanan Siar.

Tha lusan chlach eile, mar an lus chlach garbh Chara aspera a' fÓs ann an lochan air a' mhachair, seach gun deach a chruthachadh far a bheil gainmheach lÓn calcium a' siabadh dha na lochan san fheurach fhosgailte air taobh an iar nan Eileanan Siar agus ann am pÓirt de dh'iar-thuath na GÓidhealtachd. Tha Riaghaltas na h-Alba a' toirt gnýomh air adhart airson an dýon tro Phlana-gnýomha Órainn Lochan-mara external site .

á

á

English version