. Se˛rsaichean ¨ire - Scottish Natural Heritage
skip to main content

Na prýomh she˛rsaichean ¨ire ann an Alba / The main soil types in Scotland

Ann an Alba, chaidh na h-¨irean gu lŔir a chý sinn an-diugh a chruthachadh bho leagh na h-eigh-shruthan mu dheireadh o chionn timcheall air 11,500 bliadhna. Seach gum bi ¨irean ag atharrachadh fad na h-¨ine, tha e a' ciallachadh gu bheil iad an-c˛mhnaidh a' fÓs agus ag atharrachadh air sgÓth phr˛iseasan nÓdarra agus obair dhaoine.

'S ann air sgÓth an eadar-obrachaidh sin a tha uiread de she˛rsaichean ¨ire ann an Alba an-diugh. Air sgÓth 's gu bheil a' ghnÓth-shýde againn nas fhauire agus nas fliuiche, tha na h-¨irean againn san fharsaingeachd nas organaiche agus air an sýoladh barrachd, na ¨irean ann an Óiteachan eile san RA no san Roinn E˛rpa.

Chaidh siostam se˛rsachadh ¨ire s˛nraichte a dhŔanamh airson ┘ir Alba external site . Tha ceithir phrýomh she˛rsaichean ¨ire a' dŔanamh suas faisg air 90% dhen talamh.

  • M˛ine external site áseo ¨ir le filleadh domhainn (> 50 cm) de stuth organach. Bidh i a' fÓs far am bi t˛rr uisge no ann an Óite a tha s¨ighte le uisge fad na h-¨ine, far am bi an fhÓsmhorachd a' lobhadh gu mall agus a' cruinneachadh air an uachdar. Tha m˛ine a' dŔanamh suas 11% de thalamh an t-saoghail, ach ann an Alba tha c˛rr is 70% dhen charbon ¨ire innte.

  • ┘irean gorm-ghlas external site Chan eil drŔanadh math annta seo nas m˛ ach cha bhi stuth organach a' cruinneachadh annta. Tha iad a' c˛mhdach mu 34% de dh'Alba.

  • ┘irean donn coille external site Tha iad seo air an drŔanadh gu math agus glŔ thric bidh iad domhainn agus torrach agus math airson Óiteachas. Tha iad a' dŔanamh suas mu 15%.

  • Podzolan external site áBidh iad seo a' fÓs stuth searbh a tha a' drŔanadh gu math far am faod am mathachadh a bhith air a shýoladh asta, agus mar sin chan eil iad cho freagarrach airson Óiteachas. Tha podzol a' dŔanamh suas mu 27% de thalamh Alba.

  • ┘irean beinne external site Air mullach fosgailte beinne, bidh an ¨ir a' toirt ¨ine mh˛r a' fÓs, agus mar sin 's Óbhaist dhi a bhith tana. Tha e furasta ¨ir mar sin a mhilleadh (me bleith no truailleadh) agus chan eil iad dualtach faighinn thairis air gu nÓdarra. Tha ¨ir mar sin ann an 6% de dh'Alba.

English version