. Far a bheil aibhnichean a' sruthadh - Scottish Natural Heritage
skip to main content

Far a bheil aibhnichean a' sruthadh /          Where our rivers run

Dhealbh eachdraidh gẹlas Alba na h-aibhnichean againn. Nuair a chithear iad bho gu h-àrd, air ́omhaighean saideil, tha druim uisge ann an Alba a tha a' ruith a-nuas bho cheann a tuath Alba, faisg air an taobh siar. Bhon seo tha aibhnichean goirid nas caise againn a tha a' teàrnadh nam beann air an taobh siar, agus aibhinichean nas motha agus nas fhaide a tha a' traoghadh taobh an ear an druim uisge seo.

Thàinig am pàtran traoghaidh seo le aibhnichean goirid, cas air an taobh siar is aibhnichean nas fhaide air an taobh an ear gu bith an toiseach fada san linn ghẹlais Phalaeogene (65-23 o chionn millean). Dh'adhbhraich obair bholcànach, san linn Phalaeogene, a bha co-cheangailte ri fosgladh an Atlantaig a Tuath, gun do dh'fhuaraich an t-uabhas de chreag learghte fon talamh. Canar fo-phleatadh ris a' phṛiseas sin. Dh'adhbhraich sin gun do dh'èirich cuid de phàirtean dhen Ghàidhealtachd cho ṃr ri 1 km. Chaidh sǵrean coitcheann ris an iar a bha faisg air cridhe obair a' bholcàno, a thogail na b' àirde na an fheadhainn air an taobh an ear. Thug sin dhuinn pàtran fearainn san fharsaingeachd leis an talamh air a thogail na b' àirde air an taobh an iar agus a' śneadh nas c̣mhnairde chun an ear.

Bho dheireadh a' Phalaeogene, chaidh cùrsaichean uisge bras, a bha a' sruthadh chun a' chladaich a chaidh a thogail air an taobh an iar, a ghearradh le bleith aibhnichean, gaoth agus cuideachd eigh-shruthan ann an Linn na Deighe. Ach chùm uisge agus deigh a bha a' sruthadh dhan ear a' teàrnadh śos lẹidean na bu sh́nte a dh'ionnsaigh a' Chuain a Tuath.

 

 

English version



Last updated on Tuesday 22nd May 2012 at 10:29 AM. Cliog an seo airson beachd a thoirt air an duilleag seo