. Bearradh loch-mhara - Scottish Natural Heritage
skip to main content

Bearraidhean loch-mhara / Sealoch cliffs

Tha na lagan a th' ann an lochan mara na h-Alba nan iteachan snraichte dha muir-bheatha, far a bheil na h-uisgeachan tmhach coltach, ann an digh, ri mar a tha muir a tha uabhasach domhainn. Ann an seo, bidh dibhearan a' tighinn aghaidh ri aghaidh ri creutairean, ann an uisge nas ao-domhainn na 50 m, nach fhaiceadh daoine mura deigheadh iad sos gu uisge domhainn ann an inneal-aigeil. Chan eil creagan fon uisge rim faighinn ann an ite sam bith eile ann am Breatainn ann an iteachan cho fasgach, agus tha na bearraidhean sin air leth beairteach a thaobh muir-bheatha.

rainn iongantach

Ann an iteachan, tha an rainneachd iongantach eighreach a tha cho samhlachail air taobh siar na h-Alba sna lochan mara fon uisge cuideachd, a' danamh dachaigh shnraichte dha muir-bheatha. Tha lagan domhainn, a chaidh a chladhach a-mach le eigh-shruthan sna linntean deighe mu dheireadh, air an don bho tonnan na fairge fhosgailte le seanalan taoma agus sil ao-domhainn. Faodaidh taobhan nan lagan, gu snraichte far am bi rubhaichean a' stopadh dhan loch, tuiteam dreach gu doimhneachan de 30m no barrachd, a' crochnachadh ann an grunnd-mara de dh'eabar bog.

Air an uachdar, tha brat de fhor-uisge dorch, mnach a' flodradh os cionn an uisge shaillte, agus seach nach eil tonnan ann, chan eil e a' measgachadh ro fhurasta. Tha an t-uisge-mara gu h-osal dealaichte agus tha seo ga dhanamh an re mhath cunbhalach a thaobh saillteachd is tethachd. San dian fhasgadh, tha eabar mn a' sochrachadh air a' bhearraidh aomach fon uisge. 'S e gl bheag a bheathaichean no larbha a chuireas an-irde ris a' bhrat mhchaidh seo de dh'eabhar mhn, ach tha bearraidh dreach is crochte a' fuireach glan agus ln muir-bheatha, gu snraichte far am bi sruth an lin a' beathachadh bheathaichean an ss air a' chreig.

Beatha air a' bhearraidh

Tha na pirtean ao-domhainn den bhearraidh, nas lugha na 10 m fon uachdar, nan iteachan dbhlanach bhith be annta. Feumaidh beathaichean no feamainn sam bith a shocraicheas an seo seasamh ri bhith air am bogadh gu cunbhalach ann am for-uisge no an uisge saillte, agus ri clisgidhean teothachd fada nas motha na bhios ann an uisge nas doimhne. Ach tha cuid a chreutairean a' soirbheachadh - tha Psammechinus miliaris, conain mara beag uaine, lonmhor ann, ag ionaltradh ceilpagus uachdair creagan. A' seachnadh fiaclan biorach a' chonain mhara tha tiban cruaidh geala nan druim-chnuimhean (keelworms) agus cmhdach garbh algaich carraigeach mar bhrat de pheanta pinc. Tha an ceilp sicrach mr, Laminaria saccharina, an crochadh bho taobhan rda a' bhearraidh, a' toirt fasgadh dhan uabhas de dh'isg bheaga spotach.

Air na bearraidhean as doimhne, tha e ro dhorch airson feamainn, sa mhr-chuid, ach tha beathaichean a' fs ann an lonmhorachd sna suidheachaidhean a tha nas socraiche. Tha steallairean-mara geal a' sgeadachadh nam bearraidhean, leis an steallaire dearg, Ascidia mentula, agus, corra uair, a' chrosgag fhuilteach, Henricia sp, le dathan purpaidh no orainds, a' cur splaisean dathach orra. Tha tibaichean fada nan cnuimhean peucaig, Sabella pavonina, a' seasamh a-mach bhon bhearraidh, a' glacadh criomagan bidhe ann an gaotharan bragha iteagach. Ann an cuid de lochan mara air an taobh siar, tha coch na maighdinn-mara, Protanthea simplex, le a greimichean geala rethte agus a colbh pinc, ri faighinn ann an lonmhorachd. Thathas gu snraichte didheil air coch na maighdinn-mara ann an Alba, rud nach fhaighear ann an ite sam bith eile ach ann an uisgeachan Rcal, a tha fada nas doimhne agus air bearraidhean corail uisge-fuar a-mach bho Lochlann. Gheibh i air i fhin a dhealachadh bhon bhearraidh agus gluasad gu iteachan ra. Tha e furasta gu ler dearmad a dhanamh air a' chreutair-mara beag, Neocrania anomala, creutair de shinnsearachd rsaidh, ann am meud is dath sgillinn, a tha steigte ris a' chreig. Anns na h-uisgeachan smhach, tha spongan ann an cruthan nenach a' fs agus tha Hymedesmia paupertas, spong raid gorm furasta fhaicinn. Tha crosgagan iteach, dearg, geal is orainds, nam measg gnithean a bhios ann an uisgeachan domhainn, a' soirbheachadh far a bheil an t-sruth beagan nas lidire.

Tha crosgagan brisg (brittlestars), agus 's dcha cloitheag ibhinn Yarrell a' cmhnaidh ann an sgineanan beaga is sgoltaidhean agus tha an fheadhainn as leatha nan ddean dha giomaich chrbach is mucan-creige ireach. Faodaidh eadhon iasg a' mhadaidh, a bhith ann an sgoltadh nas motha agus sgaothan de sgadain ga is sl a bhith dol seachad.

English version



Last updated on Tuesday 17th July 2012 at 16:39 PM. Cliog an seo airson beachd a thoirt air an duilleag seo